ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು: ಭಾರತದ ತೈಲ ಭದ್ರತೆಗೆ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ!

ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಲ್ಲಣ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಸಾಗಣೆ ಮಾರ್ಗವಾದ ‘ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ಆಫ್ ಹಾರ್ಮುಜ್’ (Strait of Hormuz) ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸದ್ಯ ತೀವ್ರ ಅಡಚಣೆ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಇದರ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಭಾರತದ ಇಂಧನ ವಲಯದ ಮೇಲಾಗಿದ್ದರೂ, ನಮ್ಮ ದೇಶೀಯ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾಗಾರಗಳು (Oil Refineries) ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ಮಿಶ್ರಣ ಶೈಲಿಯ ಮೂಲಕ ದೇಶದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಸಜ್ಜಾಗಿವೆ.

1. ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ

ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ತೈಲ ಸರಬರಾಜು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಭಾರತೀಯ ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ದೇಶಗಳ ಕಡೆಗೆ ಮುಖ ಮಾಡಿವೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವು (Crude Oil) ಸಾಮಾನ್ಯ ತೈಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದೆ (Complex Crude Grades). ಇವುಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಕೊರತೆಯಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ರಿಫೈನರಿಗಳು ಈ ಸಂಕೀರ್ಣ ತೈಲಗಳನ್ನೇ ಹೊಸ ಮಿಶ್ರಣಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿ ಗರಿಷ್ಠ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಮುಂದಾಗಿವೆ.

2. ‘ಹೈಡ್ರೋಕ್ರಾಕರ್ಸ್’ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಗರಿಷ್ಠ ಬಳಕೆ

ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಒದಗಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ‘ಲಮ್ಮಸ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ’ (Lummus Technology) ನೀಡಿರುವ ವರದಿ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ಸದ್ಯ ತಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಮರು-ಸಂರಚನೆ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಜಾಣ್ಮೆ: ಕಠಿಣವಾದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಬಂದರೂ, ಅದರಿಂದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಇರುವ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಅನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ರಿಫೈನರಿಗಳಲ್ಲಿನ ‘ಹೈಡ್ರೋಕ್ರಾಕರ್ಸ್’ (Hydrocrackers) ಘಟಕಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

3. ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದ ಅನುಭವದ ನೆರವು

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎದುರಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಇದೇ ಮೊದಲಲ್ಲ. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ (2022ರಲ್ಲಿ) ಉಕ್ರೇನ್ ಯುದ್ಧ ಆರಂಭವಾದಾಗಲೂ ಇಂತಹುದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇತ್ತು. ಆಗ ಭಾರತೀಯ ರಿಫೈನರಿಗಳು ರಷ್ಯಾದಿಂದ ರಿಯಾಯಿತಿ ದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಘಟಕಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಅಂದಿನ ಆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅನುಭವ ಈಗ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತಿದೆ.

4. ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಹೂಡಿಕೆ ತಂತ್ರದಲ್ಲೂ ಬದಲಾವಣೆ

ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನಿಂದಾಗಿ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು (GCC) ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಹೂಡಿಕೆಯ ಹಾದಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿವೆ. ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಂಬಿಕೊಂಡಿರುವ ಕುವೈತ್, ಕತಾರ್ ಮತ್ತು ಇರಾಕ್‌ನಂತಹ ದೇಶಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಇಂಧನ ರಫ್ತಿಗಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಜಂಟಿ ಯೋಜನೆಗಳ (Joint Ventures) ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ.

ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯು ತೈಲ ತರುವ ಹಾದಿಯನ್ನು ಕಠಿಣಗೊಳಿಸಿದ್ದರೂ, ಭಾರತೀಯ ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳು ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮುಖಾಂತರ ದೇಶದ ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಿವೆ.