ನವರಾತ್ರಿಯ ಪವಿತ್ರ ನವದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ರೂಪದ ಆರಾಧನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಶೈಲಪುತ್ರಿ, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಣಿ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಘಂಟಾ ದೇವಿಯರ ಪೂಜೆಯ ನಂತರ ಬರುವ ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾದದ್ದು. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ದಿನ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ್ರಿಯಾದ ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ದೇವಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈಕೆಯೇ ಸಕಲ ಶಕ್ತಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತಿನ ಮೂಲವೆಂದು ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳು ಬಣ್ಣಿಸುತ್ತವೆ.
‘ಕೂಷ್ಮಾಂಡ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ತಾನೇ ಅವಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತೃ ಶಕ್ತಿಯ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ‘ಕು’ ಎಂದರೆ ಚಿಕ್ಕದು ಅಥವಾ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ, ‘ಉಷ್ಮಾ’ ಎಂದರೆ ಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಉಷ್ಣತೆ, ಮತ್ತು ‘ಅಂಡ’ ಎಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಅಥವಾ ಅಂಡೆ (ಮೊಟ್ಟೆ). ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡೀಯ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವಳು ಇವಳೇ. ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಂತಹ ಕತ್ತಲೆ ಆವರಿಸಿತ್ತು. ಆಗ ಈ ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ದೇವಿಯ ಒಂದು ಮಂದ ಹಾಗೂ ದಿವ್ಯ ನಗು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಬೆಳಕನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತ್ತು. ಈ ಬೆಳಕಿನಿಂದಲೇ ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ನಕ್ಷತ್ರಗಳು, ಗ್ರಹಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಮಿ ಸಹಿತ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ರೂಪುಗೊಂಡಿತು ಎಂಬುದು ನಂಬಿಕೆ.
ಸಿಂಹವಾಹಿನಿ ಅಷ್ಟಭುಜಾ ದೇವಿ
ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ದೇವಿಯನ್ನು ಅಷ್ಟಭುಜಾ ದೇವಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಎಂಟು ಕೈಗಳು ಸರ್ವಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೃತ ಕಲಶ, ಧನುಸ್ಸು, ಬಾಣ, ಕಮಂಡಲು, ಚಕ್ರ, ಗದೆ, ಪದ್ಮ ಮತ್ತೆ ಜಪಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ಇವು ಆರೋಗ್ಯ, ಶಕ್ತಿ, ಧರ್ಮ, ಮೋಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ. ಸಿಂಹವನ್ನು ವಾಹನವಾಗಿ ಉಳ್ಳ ಈ ದೇವಿ ಸರ್ವ ಭಯಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವವಳು. ಇವಳನ್ನು ‘ಆದಿಶಕ್ತಿ’ ಎಂದೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಮಹಾಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಮಹಾಕಾಳಿ ರೂಪಗಳು ಕೂಡ ಇವಳಿಂದಲೇ ಉದ್ಭವಿಸಿದವು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ನವರಾತ್ರಿಯ ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ ಏಕೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು?
ನವರಾತ್ರಿಯ ಪೂಜಾ ಕ್ರಮವು ಒಂದು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಯಾತ್ರೆಯಂತೆ. ಮೊದಲ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಪೂಜೆಗಳಿಂದ ಭಕ್ತನ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಆತ್ಮ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ, ಈ ಶುದ್ಧ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲ ಶಕ್ತಿಯಾದ ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ದೇವಿಯೊಂದಿಗೆ ಏಕೀಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವಳ ಪೂಜೆಯಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನಾಡಿಯ ಶಕ್ತಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ರೋಗಗಳು ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿ, ದಾರಿದ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ದುಃಖಗಳು ದೂರಾಗುತ್ತವೆ. ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಮುಕ್ತಿ ಬಯಸುವವರಿಗೆ ಈಕೆಯ ಆರಾಧನೆ ಶಕ್ತಿ ಮಾರ್ಗದ್ವಂದ್ವಗಳನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ ಜ್ಞಾನದ ಹಾದಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಆದಿಕಾರಣ, ನವರಾತ್ರಿಯ ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನದಂದು ಕೂಷ್ಮಾಂಡ ದೇವಿಯನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ, ಭಕ್ತರು ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೂಲ ಶಕ್ತಿಯ ಆಶೀರ್ವಾದವನ್ನು ಪಡೆದು, ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು.