ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಇಂದು ಸೋಮವಾರ ಬ್ರೆಂಟ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ (Brent Crude) ಬೆಲೆ ಪ್ರತಿ ಬ್ಯಾರೆಲ್ಗೆ ಸುಮಾರು 85 ಡಾಲರ್ ಸಮೀಪ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದು, OPEC+ (ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ದೇಶಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ) ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 1.88 ಲಕ್ಷ ಬ್ಯಾರೆಲ್ಗಳ (188,000 bpd) ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿವೆ. ಈ ಮೂಲಕ 2023ರಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದ್ದ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಡಿತವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಿಂಪಡೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ.
ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ, ರಷ್ಯಾ, ಇರಾಕ್, ಕುವೈತ್, ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ, ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಹಾಗೂ ಓಮನ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿವೆ. ಆದರೆ ಇರಾನ್ ಹಾಗೂ ಉಕ್ರೇನ್ ಸಂಘರ್ಷಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗಿರುವ ರಫ್ತು ಅಡಚಣೆಗಳ ಕಾರಣ ಈ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಳವು ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, OPEC+ ಈಗ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುವತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ನಾಲ್ಕನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇದೆ.
ಭಾರತವು ತನ್ನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯ 85% ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗವನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದರೆ ದೇಶದ ಆಮದು ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಣದುಬ್ಬರದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀಳಬಹುದು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ದರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 3ರ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ದರ (ರೂ./ಲೀಟರ್)
- ದೆಹಲಿ: 102.12 ರೂ.
- ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ: 113.43 ರೂ.
- ಮುಂಬೈ: 111.12 ರೂ.
- ಚೆನ್ನೈ: 107.75 ರೂ.
- ಹೈದರಾಬಾದ್: 115.74 ರೂ.
- ಬೆಂಗಳೂರು: 110.93 ರೂ.
ಆಗಸ್ಟ್ 3ರ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳ ಡೀಸೆಲ್ ದರ (ರೂ./ಲೀಟರ್)
- ದೆಹಲಿ: 95.20 ರೂ.
- ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ: 99.78 ರೂ.
- ಮುಂಬೈ: 97.78 ರೂ.
- ಚೆನ್ನೈ: 99.57 ರೂ.
- ಹೈದರಾಬಾದ್: 103.90 ರೂ.
- ಬೆಂಗಳೂರು: 98.79 ರೂ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ದರ ಹೇಗೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ?
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂಧನ ದರಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಜಾಗತಿಕ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆ ಮಾತ್ರ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ:
- ಕೇಂದ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ತೆರಿಗೆಗಳು,
- ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ವೆಚ್ಚ (Refining Margin),
- ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆ ವೆಚ್ಚ,
- ರೂಪಾಯಿ-ಡಾಲರ್ ವಿನಿಮಯ ದರ,
- ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಪೂರೈಕೆ
ಇಂತಹ ಹಲವು ಅಂಶಗಳು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಹಾಗೂ ಡೀಸೆಲ್ ದರಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.