ಬಿಹಾರದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವಂತೆ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಚೌಧರಿ ಮಹತ್ವದ ಘೋಷಣೆಯೊಂದನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಟ್ನಾದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಲಿರುವ ಹೊಸ ಉಪನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಚೀನ ರಾಜಧಾನಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ನೆನಪಿಸುವಂತೆ ‘ಪಾಟಲಿಪುತ್ರ’ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪಾಟಲಿಪುತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ನಗರವಾಗಿತ್ತು. ಮೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ, ಆಡಳಿತ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರ ತಾಣವಾಗಿತ್ತು. ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯ, ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಅಶೋಕನಂತಹ ಮಹಾನ್ ಆಡಳಿತಗಾರರು ಇದೇ ನಗರದಿಂದ ತಮ್ಮ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ್ದರು.
ಇಂದಿನ ಪಾಟ್ನಾ ನಗರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 3,000 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ನಗರವನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ‘ಪಾಟಲಿಗ್ರಾಮ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ಅದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿ ‘ಪಾಟಲಿಪುತ್ರ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಹೆಸರು ಬದಲಾಗುತ್ತಾ ಇಂದಿನ ‘ಪಾಟ್ನಾ’ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ.
ಪಾಟ್ನಾ ನಗರದ ಹೆಸರನ್ನು ಮತ್ತೆ ‘ಪಾಟಲಿಪುತ್ರ’ ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವು ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು ಪ್ರಾಚೀನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಹೆಸರನ್ನು ಮರಳಿ ತರಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕೆಲವು ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರು ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಪರ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಬಿಹಾರದ ಕೆಲವು ನಗರಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಆಗಾಗ ಹೇಳುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಅಲಹಾಬಾದ್ ನಗರಕ್ಕೆ ‘ಪ್ರಯಾಗ್ರಾಜ್’ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆದರೆ, ಪಾಟ್ನಾ ನಗರದ ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರು ಬದಲಾವಣೆ ಕುರಿತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವಾಗಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ನಗರದ ಹೆಸರು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಹಲವು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತವೆ.
ಮೊದಲು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಬೇಕು. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆ, ಅಂಚೆ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವೇ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆದ ಬಳಿಕವೇ ಹೆಸರು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
‘ಪಾಟಲಿಪುತ್ರ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಭಾರತದ ವೈಭವಯುತ ಇತಿಹಾಸದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ನಗರವು ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದದ್ದು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ- ಮಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.